Je bedrijf wil uitbreiden. Een buur op het bedrijventerrein heeft op sommige momenten ruimte op zijn aansluiting. Samenwerken lijkt logisch, maar wie krijgt voorrang als jullie tegelijk elektriciteit nodig hebben?
Leg bij een energiehub met een groepstransportovereenkomst vooraf vast hoe je vermogen verdeelt, wie installaties mag aansturen en wat er gebeurt bij groei, storingen of vertrek. Laat die afspraken aansluiten op de voorwaarden van de netbeheerder. Een gezamenlijk contract is het begin; de dagelijkse verdeling vraagt eigen afspraken en uitvoering.
De recente energiehub in Moerdijk laat zien dat zo'n samenwerking concreet wordt. Voor ondernemers, parkmanagers en professionele vastgoedbeheerders is vooral de vervolgvraag relevant: waarop spreken deelnemers elkaar straks aan?
Op 5 november 2026 ondertekenden REC Dintelmond en Enexis een groepstransportovereenkomst. REC Dintelmond vertegenwoordigt vier bedrijven op bedrijventerrein Dintelmond: Oiltrade, Navigator Nutrition, De Jongh Pipe Systems en ArcelorMittal. De samenwerking begon ruim twee jaar eerder, tijdens een bijeenkomst over netcongestie van de gemeente Moerdijk. Lees het bericht over Dintelmond.
Dit is een praktijkvoorbeeld van gezamenlijke benutting van transportcapaciteit. Het bericht bevat geen algemene toezegging voor andere bedrijventerreinen. Of jouw bedrijf kan deelnemen, vraagt een beoordeling met de eigen netbeheerder en mogelijke partners.
Houd ook rekening met de fase waarin de GTO zich bevindt. Netbeheerders bieden de GTO nu nog als pilot aan. Vanaf 1 januari 2027 zijn zij verplicht deze contractvorm aan te bieden. Tot die tijd kunnen werkwijze en voorwaarden per netbeheerder verschillen. Lees meer over de verplichting per 2027.
Een groepstransportovereenkomst, vaak GTO of Groeps-TO genoemd, gaat over gezamenlijk elektriciteitstransport. Volgens de ACM sluiten meerdere grootverbruikers samen één transportovereenkomst met de netbeheerder. Ze delen transportcapaciteit, maar behouden hun eigen aansluiting en bepalen onderling hoe ze de capaciteit gebruiken. Bekijk het ACM-codebesluit.
De GTO is dus bedoeld voor bedrijven met een grootverbruikaansluiting. Het is ook iets anders dan samen één pand gebruiken of automatisch één energiecontract bij een leverancier afsluiten. Houd in je voorbereiding vier onderdelen uit elkaar: aansluiting, transport, energielevering en de onderlinge samenwerking.
Alleen naast elkaar gevestigd zijn is geen bewijs dat bedrijven samen een GTO kunnen sluiten. Netbeheer Nederland noemt als voorwaarden onder meer een vergelijkbare aansluitcategorie en een ligging in het net waarbij samenwerken de netbelasting daadwerkelijk verlaagt. Bekijk de position paper van Netbeheer Nederland. Vraag je netbeheerder welke aansluitingen technisch en contractueel bij elkaar passen; diens voorwaarden en de uiteindelijke overeenkomst blijven bepalend.
RVO onderscheidt afspraken tussen deelnemers van de overeenkomst met de netbeheerder. Denk aan rechten en plichten, besluitvorming, stuurbare installaties en de verdeling van gecontracteerd vermogen. Gebruik de juridische gereedschapskist voor energiehubs als vertrekpunt en laat de uitwerking deskundig beoordelen.
Onderstaande vragen helpen het gesprek concreet te maken. Het is een praktische bespreeklijst, geen modelcontract.
| Afspraak | Vraag aan de deelnemers | Wat leg je vast? |
|---|---|---|
| Normale verdeling | Wie kan wanneer welk vermogen gebruiken? | Uitgangspunten per deelnemer, tijdvak en bedrijfsproces. |
| Gelijktijdige vraag | Wat gebeurt er als meerdere bedrijven tegelijk meer nodig hebben? | Prioriteiten, beschikbare regelruimte en besluitbevoegdheid. |
| Aansturing | Wie mag welke installatie bijregelen? | Toegang, grenzen en contactpersonen voor de uitvoering. |
| Afwijkingen | Wie merkt een dreigende overschrijding op en handelt? | Meldingen, bereikbaarheid en een procedure bij storingen. |
| Kosten | Wie betaalt onderzoek, beheer en gezamenlijke voorzieningen? | Een controleerbare verdeelsleutel en momenten om die te herzien. |
| Verandering | Wat gebeurt er bij groei, een nieuwe huurder of vertrek? | Een aanvraag-, toetsings- en overdrachtsproces. |
Vraag bij iedere regel ook wie controleert of de afspraak uitvoerbaar blijft. Een medewerker die een laadproces kan verschuiven, heeft bijvoorbeeld andere mogelijkheden dan een productiebedrijf met een vast proces. Maak beperkingen zichtbaar voordat je er gezamenlijk op gaat rekenen.
Begin met de energieprofielen van de deelnemers over dezelfde periode. Leg huidige activiteiten naast concrete uitbreidingsplannen. Een jaarverbruik alleen laat niet zien of pieken tegelijk optreden. Laat vervolgens een deskundige bepalen welke meting, regeling en aansturing voor de samenwerking nodig zijn.
Fictief voorbeeld: een groep onderzoekt een gezamenlijk vermogensplafond van 800 kW. Op een bepaald moment willen twee bedrijven samen 700 kW gebruiken, terwijl een derde 200 kW vraagt. De totale vraag is dan 900 kW. In dit vereenvoudigde voorbeeld ontbreekt dus 100 kW aan ruimte binnen het onderzochte plafond.
De vervolgvraag is operationeel: kan een deelnemer op dat moment een activiteit aanpassen, wie geeft daarvoor toestemming en hoe snel werkt dat? Als geen van de deelnemers kan bewegen, is het scenario niet opgelost met alleen een verdeeltabel. Laat het ontwerp en de afspraken aanpassen voordat je dit gebruik als haalbaar beschouwt. De getallen zijn verzonnen en geven geen indicatie voor een echte aansluiting.
Een energiemanagementsysteem (EMS) kan meting en aansturing ondersteunen. Software bepaalt echter niet zelfstandig welke bedrijfsbelangen voorrang krijgen. Daarvoor moet de groep eerst duidelijke keuzes maken.
Bespreek een nieuwe productielijn of extra laadpunten vóórdat het gebruik verandert. Vraag welk besluit van de groep nodig is en of de wijziging ook aan de netbeheerder moet worden voorgelegd. Leg vast welke gegevens de aanvrager aanlevert en wanneer opnieuw wordt gerekend.
Maak ook vooraf afspraken over het verlaten van de groep. Ga er niet van uit dat na vertrek automatisch dezelfde individuele ruimte beschikbaar is als vóór deelname. In de ACM-consultatie waarschuwden ondernemersorganisaties dat deelnemers bij uittreden hun individuele transportvermogen (groten)deels kwijt kunnen raken. Bekijk de zienswijze van VNO-NCW en MKB-Nederland. Laat de mogelijkheden en gevolgen voor jouw situatie schriftelijk bevestigen door de netbeheerder.
Laat daarnaast aansprakelijkheid, schadeafhandeling en verzekeringsdekking beoordelen. Een interne kostenverdeling vertelt op zichzelf niet wat de netbeheerder of een andere partij bij schade kan vorderen. RVO noemt twee concrete knoppen: de netbeheerder kan een maximumbedrag voor aansprakelijkheid vastleggen, en de groep kan afspreken dat alleen de deelnemer die schade veroorzaakt aansprakelijk is. Lees de RVO-uitleg over aansprakelijkheid bij energiehubs. Bespreek beide in het overleg met de netbeheerder en binnen de groep.
Voor vastgoedbeheerders hoort ook de rolverdeling tussen eigenaar, huurder en installatiebeheerder in dit dossier. Wie is contractpartij, wie kan het verbruik daadwerkelijk aanpassen en wat moet bij een huurderswissel worden overgedragen? Beslis over die verantwoordelijkheden voordat je een nieuwe gebruiker toezeggingen doet.
Maak samen een beknopt document met de deelnemende aansluitingen, de bedrijfsdoelen, de beschikbare gegevens en de openstaande vragen. Vraag vervolgens de netbeheerder om een eerste beoordeling van de samenstelling. Werk pas daarna de passende contracten en technische uitvoering verder uit.
Laat één persoon de openstaande acties bewaken. Beproef de voorgenomen afspraken met normale werkdagen én een afwijkende situatie, zoals een storing of gelijktijdige uitbreiding. Noteer welke uitkomsten nog onderzoek vragen. Dat maakt het besluit toetsbaar zonder al te doen alsof capaciteit, kosten of deelname zijn gegarandeerd.
Nee, niet automatisch. Een GTO regelt gezamenlijk transport, niet de energielevering. Controleer met je netbeheerder en leverancier hoe bestaande leveringsovereenkomsten aansluiten op de gekozen uitvoering.
Nee. De GTO is bedoeld voor bedrijven met een grootverbruikaansluiting. Daarnaast tellen de ligging in het net en de aansluitcategorie mee. Laat de netbeheerder de mogelijke groep beoordelen voordat je deelname als uitgangspunt neemt.
Nee. Dat hangt af van de beschikbare groepscapaciteit, het gezamenlijke profiel, de regelmogelijkheden en de afspraken. Een praktijkvoorbeeld op een ander terrein is geen toezegging voor jouw locatie.
Netbeheerders bieden de GTO op dit moment als pilot aan; vanaf 1 januari 2027 zijn ze verplicht de contractvorm aan te bieden. Vraag je netbeheerder hoe de aanvraag nu verloopt en welke voorwaarden daarbij gelden.
Begin een gesprek met Audax bij je energieprofiel, bedrijfsplannen en energieleveringsafspraken. Audax kent geen transportcapaciteit toe en keurt geen GTO goed. Technisch ontwerp, juridische afspraken en de beoordeling door de netbeheerder vragen de betrokken deskundigen.
Wil je je eigen energievraag helder krijgen voordat je met andere bedrijven om tafel gaat? Bespreek je plannen met een energiespecialist van Audax.